Câu chuyện pháp luật: Phát triển kỹ năng nghề - Nền tảng cho việc làm ổn định, thu nhập bền vững
- Thứ tư - 29/04/2026 04:36
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Anh Bình, 28 tuổi, trú tại xã Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên, từng là lao động phổ thông làm việc tại một xưởng cơ khí nhỏ gần nhà. Công việc không ổn định, thu nhập bấp bênh khiến cuộc sống của anh luôn trong tình trạng “thiếu trước hụt sau”. Nhiều lần anh nghĩ đến việc học nghề bài bản để nâng cao tay nghề, nhưng lại băn khoăn về chi phí và không biết bắt đầu từ đâu.
Một buổi chiều, tại nhà văn hóa xóm, anh tham dự buổi tuyên truyền pháp luật do Sở Nội vụ tổ chức, cán bộ phụ trách lĩnh vực lao động - việc làm thực hiện tuyên truyền. Tại đây, các quy định mới của Luật Việc làm năm 2025, đặc biệt là quy định về phát triển kỹ năng nghề, đã thu hút sự chú ý của anh. Sau buổi tuyên truyền, anh Bình chủ động hỏi chị Mai - cán bộ phụ trách: “Em muốn học nghề hàn nâng cao để xin vào khu công nghiệp, nhưng không biết Nhà nước có hỗ trợ gì không?”
Chị Mai giải thích: “Luật Việc làm năm 2025 đã quy định rất rõ tại các Điều 22, 24, 25, 26 về phát triển kỹ năng nghề nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Đây là chính sách quan trọng giúp người lao động nâng cao trình độ, tăng khả năng tìm việc và ổn định thu nhập.”
Về chính sách phát triển kỹ năng nghề
Chị Mai dẫn chiếu: Theo Điều 22 Luật Việc làm năm 2025, Nhà nước có chính sách khuyến khích, hỗ trợ người lao động học nghề, nâng cao kỹ năng thông qua đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá và cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia, gắn với nhu cầu của thị trường lao động. Chị nhấn mạnh: “Không chỉ học cho có, mà sau khi học, em còn được đánh giá và cấp chứng chỉ để doanh nghiệp công nhận năng lực.” Anh Bình gật đầu, nhưng vẫn băn khoăn: “Vậy em có phải tự chi trả toàn bộ chi phí học nghề không?”
Chị Mai tiếp tục giải thích:
Về đào tạo, bồi dưỡng và hỗ trợ chi phí học nghề
Theo điểm d khoản 1 Điều 22 Luật Việc làm năm 2025, người lao động được tham gia đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ kỹ năng nghề. Đồng thời, nội dung này được hướng dẫn chi tiết tại Nghị định số 338/2025/NĐ-CP, trong đó quy định một số đối tượng như người lao động nông thôn, người thất nghiệp hoặc thuộc diện ưu tiên sẽ được hỗ trợ chi phí đào tạo, thậm chí hỗ trợ tiền ăn, chi phí đi lại trong thời gian học. Chị nói thêm: “Trong trường hợp của em, nếu tham gia chương trình phù hợp, em hoàn toàn có thể được hỗ trợ một phần hoặc toàn bộ chi phí học nghề.”
Nghe vậy, anh Bình thấy cơ hội mở ra rõ ràng hơn.
Về đánh giá và cấp chứng chỉ kỹ năng nghề
Chị Mai tiếp tục: Theo Điều 23 Luật Việc làm năm 2025, sau khi hoàn thành khóa học, người lao động được tham gia đánh giá kỹ năng nghề và được cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia. Chứng chỉ này có giá trị pháp lý trong tuyển dụng, sử dụng lao động và là căn cứ để doanh nghiệp trả lương phù hợp với năng lực.
Anh Bình hỏi thêm : “Như vậy có chứng chỉ thì dễ xin việc hơn đúng không chị?” Chị Mai khẳng định: “Đúng vậy, đây chính là cách để em chứng minh năng lực một cách chính thức và minh bạch.”
Về quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của các bên
Chị Mai phân tích thêm: Theo Điều 24 và Điều 25 Luật Việc làm năm 2025, phát triển kỹ năng nghề là trách nhiệm chung của Nhà nước, doanh nghiệp và người lao động:
- Nhà nước ban hành chính sách, hỗ trợ đào tạo và tạo điều kiện phát triển kỹ năng nghề;
- Doanh nghiệp có trách nhiệm tổ chức đào tạo, nâng cao kỹ năng cho người lao động;
- Người lao động có quyền được học nghề, đồng thời có nghĩa vụ chủ động học tập, nâng cao trình độ.
Chị kết luận: “Muốn thay đổi thu nhập thì trước hết phải thay đổi kỹ năng.”
Được tư vấn cụ thể, anh Bình quyết định đăng ký tham gia khóa đào tạo nghề hàn nâng cao tại một cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn. Trong thời gian học, anh được hỗ trợ chi phí đào tạo và một phần sinh hoạt phí, giúp giảm bớt gánh nặng kinh tế. Sau ba tháng, anh hoàn thành khóa học và tham gia đánh giá kỹ năng nghề. Kết quả, anh được cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia bậc trung cấp.
Với chứng chỉ trong tay, anh tự tin nộp hồ sơ vào một doanh nghiệp cơ khí lớn tại khu công nghiệp Yên Bình tỉnh Thái Nguyên. Nhờ tay nghề vững và có chứng chỉ, anh được tuyển dụng ngay với mức lương cao gấp gần hai lần so với trước đây. Ngày nhận việc, anh xúc động chia sẻ: “Trước đây tôi nghĩ học nghề là tốn kém, nhưng nhờ chính sách của Nhà nước theo Luật Việc làm năm 2025, tôi đã có cơ hội thay đổi cuộc sống.”
Không chỉ riêng anh Bình, nhiều lao động trong xã cũng bắt đầu quan tâm hơn đến việc học nghề. Các lớp đào tạo nghề ngắn hạn được tổ chức thường xuyên, góp phần nâng cao chất lượng nguồn lao động tại địa phương. Câu chuyện của anh Bình là minh chứng sinh động cho hiệu quả của các quy định tại Luật Việc làm năm 2025 và các văn bản hướng dẫn thi hành. Phát triển kỹ năng nghề không chỉ là quyền lợi của người lao động mà còn là yếu tố then chốt giúp nâng cao năng suất lao động, đáp ứng yêu cầu của thị trường và bảo đảm việc làm bền vững. Trong bối cảnh nền kinh tế ngày càng phát triển và cạnh tranh, pháp luật đã tạo hành lang đầy đủ, chính sách đã sẵn sàng - điều quan trọng là mỗi người lao động cần chủ động học tập, nâng cao kỹ năng để nắm bắt cơ hội và phát triển tương lai bền vững cho chính mình.
Một buổi chiều, tại nhà văn hóa xóm, anh tham dự buổi tuyên truyền pháp luật do Sở Nội vụ tổ chức, cán bộ phụ trách lĩnh vực lao động - việc làm thực hiện tuyên truyền. Tại đây, các quy định mới của Luật Việc làm năm 2025, đặc biệt là quy định về phát triển kỹ năng nghề, đã thu hút sự chú ý của anh. Sau buổi tuyên truyền, anh Bình chủ động hỏi chị Mai - cán bộ phụ trách: “Em muốn học nghề hàn nâng cao để xin vào khu công nghiệp, nhưng không biết Nhà nước có hỗ trợ gì không?”
Chị Mai giải thích: “Luật Việc làm năm 2025 đã quy định rất rõ tại các Điều 22, 24, 25, 26 về phát triển kỹ năng nghề nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Đây là chính sách quan trọng giúp người lao động nâng cao trình độ, tăng khả năng tìm việc và ổn định thu nhập.”
Về chính sách phát triển kỹ năng nghề
Chị Mai dẫn chiếu: Theo Điều 22 Luật Việc làm năm 2025, Nhà nước có chính sách khuyến khích, hỗ trợ người lao động học nghề, nâng cao kỹ năng thông qua đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá và cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia, gắn với nhu cầu của thị trường lao động. Chị nhấn mạnh: “Không chỉ học cho có, mà sau khi học, em còn được đánh giá và cấp chứng chỉ để doanh nghiệp công nhận năng lực.” Anh Bình gật đầu, nhưng vẫn băn khoăn: “Vậy em có phải tự chi trả toàn bộ chi phí học nghề không?”
Chị Mai tiếp tục giải thích:
Về đào tạo, bồi dưỡng và hỗ trợ chi phí học nghề
Theo điểm d khoản 1 Điều 22 Luật Việc làm năm 2025, người lao động được tham gia đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ kỹ năng nghề. Đồng thời, nội dung này được hướng dẫn chi tiết tại Nghị định số 338/2025/NĐ-CP, trong đó quy định một số đối tượng như người lao động nông thôn, người thất nghiệp hoặc thuộc diện ưu tiên sẽ được hỗ trợ chi phí đào tạo, thậm chí hỗ trợ tiền ăn, chi phí đi lại trong thời gian học. Chị nói thêm: “Trong trường hợp của em, nếu tham gia chương trình phù hợp, em hoàn toàn có thể được hỗ trợ một phần hoặc toàn bộ chi phí học nghề.”
Nghe vậy, anh Bình thấy cơ hội mở ra rõ ràng hơn.
Về đánh giá và cấp chứng chỉ kỹ năng nghề
Chị Mai tiếp tục: Theo Điều 23 Luật Việc làm năm 2025, sau khi hoàn thành khóa học, người lao động được tham gia đánh giá kỹ năng nghề và được cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia. Chứng chỉ này có giá trị pháp lý trong tuyển dụng, sử dụng lao động và là căn cứ để doanh nghiệp trả lương phù hợp với năng lực.
Anh Bình hỏi thêm : “Như vậy có chứng chỉ thì dễ xin việc hơn đúng không chị?” Chị Mai khẳng định: “Đúng vậy, đây chính là cách để em chứng minh năng lực một cách chính thức và minh bạch.”
Về quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của các bên
Chị Mai phân tích thêm: Theo Điều 24 và Điều 25 Luật Việc làm năm 2025, phát triển kỹ năng nghề là trách nhiệm chung của Nhà nước, doanh nghiệp và người lao động:
- Nhà nước ban hành chính sách, hỗ trợ đào tạo và tạo điều kiện phát triển kỹ năng nghề;
- Doanh nghiệp có trách nhiệm tổ chức đào tạo, nâng cao kỹ năng cho người lao động;
- Người lao động có quyền được học nghề, đồng thời có nghĩa vụ chủ động học tập, nâng cao trình độ.
Chị kết luận: “Muốn thay đổi thu nhập thì trước hết phải thay đổi kỹ năng.”
Được tư vấn cụ thể, anh Bình quyết định đăng ký tham gia khóa đào tạo nghề hàn nâng cao tại một cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn. Trong thời gian học, anh được hỗ trợ chi phí đào tạo và một phần sinh hoạt phí, giúp giảm bớt gánh nặng kinh tế. Sau ba tháng, anh hoàn thành khóa học và tham gia đánh giá kỹ năng nghề. Kết quả, anh được cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia bậc trung cấp.
Với chứng chỉ trong tay, anh tự tin nộp hồ sơ vào một doanh nghiệp cơ khí lớn tại khu công nghiệp Yên Bình tỉnh Thái Nguyên. Nhờ tay nghề vững và có chứng chỉ, anh được tuyển dụng ngay với mức lương cao gấp gần hai lần so với trước đây. Ngày nhận việc, anh xúc động chia sẻ: “Trước đây tôi nghĩ học nghề là tốn kém, nhưng nhờ chính sách của Nhà nước theo Luật Việc làm năm 2025, tôi đã có cơ hội thay đổi cuộc sống.”
Không chỉ riêng anh Bình, nhiều lao động trong xã cũng bắt đầu quan tâm hơn đến việc học nghề. Các lớp đào tạo nghề ngắn hạn được tổ chức thường xuyên, góp phần nâng cao chất lượng nguồn lao động tại địa phương. Câu chuyện của anh Bình là minh chứng sinh động cho hiệu quả của các quy định tại Luật Việc làm năm 2025 và các văn bản hướng dẫn thi hành. Phát triển kỹ năng nghề không chỉ là quyền lợi của người lao động mà còn là yếu tố then chốt giúp nâng cao năng suất lao động, đáp ứng yêu cầu của thị trường và bảo đảm việc làm bền vững. Trong bối cảnh nền kinh tế ngày càng phát triển và cạnh tranh, pháp luật đã tạo hành lang đầy đủ, chính sách đã sẵn sàng - điều quan trọng là mỗi người lao động cần chủ động học tập, nâng cao kỹ năng để nắm bắt cơ hội và phát triển tương lai bền vững cho chính mình.