Tại xã Tân Phú, anh Nam là kỹ sư trẻ vừa nghiên cứu thành công mô hình sấy chè bằng công nghệ mới, giúp tiết kiệm điện, giữ hương vị chè tốt hơn hẳn phương pháp truyền thống. Nhiều hộ dân trong vùng muốn liên kết mở hợp tác xã chế biến chè sạch, nhưng vấn đề lớn nhất là thiếu vốn.
Một buổi họp bàn thành lập Hợp tác xã Chè Xanh Tân Phú, chị Hòa - Giám đốc Hợp tác xã băn khoăn: “Mọi người góp tiền, góp máy móc thì dễ hiểu, nhưng anh Nam bảo góp vốn bằng công nghệ, điều đó có được không?”
Anh Nam mỉm cười: “Hoàn toàn được chị ạ. Công nghệ do tôi nghiên cứu, đã đăng ký quyền sở hữu hợp pháp. Theo pháp luật, công nghệ cũng có thể dùng để góp vốn vào doanh nghiệp hoặc dự án đầu tư.”
Ông Bình, một thành viên hợp tác xã ngạc nhiên: “Công nghệ mà cũng tính thành vốn được sao? Tôi cứ nghĩ chỉ có tiền hoặc đất đai mới góp vốn được.”
Đúng lúc đó, chị Lan - công chức phòng kinh tế xã tham dự buổi họp giải thích:
“Anh Nam nói đúng đó mọi người ạ! Pháp luật hiện nay quy định rất rõ. Theo Điều 8 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ năm 2025, tổ chức, cá nhân là chủ sở hữu hợp pháp công nghệ được góp vốn bằng công nghệ vào doanh nghiệp hoặc dự án đầu tư. Công nghệ là một loại tài sản có giá trị. Để tôi tìm, đọc cho mọi người cùng nghe:
Điều 8. Góp vốn bằng công nghệ
1. Tổ chức, cá nhân là chủ sở hữu hợp pháp công nghệ được góp vốn bằng công nghệ vào dự án đầu tư hoặc doanh nghiệp, được thương mại hóa công nghệ theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, pháp luật về sở hữu trí tuệ, pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công, pháp luật về doanh nghiệp và quy định khác của pháp luật có liên quan.
2. Trường hợp dự án đầu tư có sử dụng vốn nhà nước thì công nghệ đưa vào góp vốn phải được thẩm định giá theo quy định của pháp luật về giá và xác nhận quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hợp pháp trước khi thực hiện góp vốn.
3. Nhà nước khuyến khích góp vốn bằng công nghệ tạo ra từ hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp Việt Nam thông qua các biện pháp hỗ trợ thẩm định giá, xác lập quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng công nghệ hợp pháp.”
Nghe vậy, mọi người phấn khởi hẳn lên.
Chị Hòa hỏi thêm: “Nếu góp vốn bằng công nghệ thì xác định giá trị thế nào? Lỡ định giá không đúng thì sao?”
Chị Lan đáp: “Phải định giá theo quy định. Đặc biệt nếu dự án có sử dụng vốn nhà nước thì công nghệ góp vốn bắt buộc phải được thẩm định giá và xác nhận quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hợp pháp trước khi góp vốn.”
Anh Nam lấy tập hồ sơ đưa ra: “Tôi đã chuẩn bị hồ sơ bảo hộ giải pháp kỹ thuật và dự kiến thuê đơn vị thẩm định giá công nghệ. Nếu được chấp thuận, tôi góp công nghệ thay phần vốn tiền mặt.”
Ông Bình gật gù: “Vậy anh góp chất xám, chúng tôi góp vốn và nguyên liệu. Như thế cũng khá là công bằng rồi.”
Vài tháng sau, công nghệ sấy chè của anh Nam được thẩm định, xác định giá trị tương đương 600 triệu đồng và được ghi nhận là phần vốn góp vào hợp tác xã. Nhờ đó, hợp tác xã đi vào hoạt động, sản phẩm chè sạch có thương hiệu, thu nhập bà con tăng rõ rệt.
Một hôm tham quan mô hình, cán bộ huyện hỏi anh Nam: “Điều gì khiến anh quyết định góp vốn bằng công nghệ thay vì bán công nghệ cho nơi khác?”
Anh Nam cười: “Vì pháp luật đã tạo hành lang để công nghệ được thương mại hóa, người làm khoa học có thể dùng sáng tạo của mình để góp vốn phát triển sản xuất.”
Chị Lan tiếp lời: “Đó cũng là chủ trương Nhà nước khuyến khích góp vốn bằng công nghệ do tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp Việt Nam tạo ra; hỗ trợ thẩm định giá, xác lập quyền sở hữu để công nghệ trở thành nguồn lực phát triển.”
Nghe vậy, nhiều đoàn viên thanh niên trong xã hào hứng bàn chuyện khởi nghiệp từ sáng kiến kỹ thuật của mình.
Góp vốn không chỉ bằng tiền, tài sản hữu hình mà còn có thể bằng công nghệ nếu có quyền sở hữu hợp pháp và thực hiện đúng quy định pháp luật. Đặc biệt với dự án sử dụng vốn nhà nước, công nghệ góp vốn phải được thẩm định giá và xác nhận quyền hợp pháp trước khi góp vốn. Đây là cơ chế quan trọng thúc đẩy đổi mới sáng tạo, thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển kinh tế.
Công nghệ là tài sản - sáng tạo có thể trở thành vốn; hiểu đúng pháp luật để biến tri thức thành động lực phát triển.